Wat kun je doen als je partner te veel drinkt?

Wanneer is drinken een probleem?

Je telt de lege flessen. Weer twee vandaag. Elke avond hetzelfde. Je vraagt je af: mijn man drinkt 2 flessen wijn per dag, is dat normaal? Is dat te veel?

Het grappige is dat je dit eigenlijk al weet. Anders was je niet op zoek naar antwoorden.

Problematisch drinken draagt niet altijd een flikkerend neon bordje. Het sluipt je relatie binnen. Eerst is het ontspanning. Dan gewoonte. Dan noodzaak. Je partner functioneert nog wel, gaat naar z’n werk, gedraagt zich normaal naar buiten toe. Maar thuis? Thuis voel je het. In de stiltes. In de irritatie. In het feit dat je steeds vaker alleen beslissingen neemt omdat je niet weet in welke stemming hij thuiskomt.

Zo’n 1,4 miljoen mensen in Nederland drinken meer dan de gezondheidsraad adviseert. Dat is 1 op de 10 volwassenen. Maar achter elk van die cijfers staat iemand. En naast hen staat vaak een partner die zich afvraagt of ze overdrijft of onderschat.

Hoe herken je een alcoholprobleem bij je partner?

Mijn man is alcoholist. Die zin is zwaar om uit te spreken, zelfs in je hoofd. Want het klinkt als een veroordeling. Als verraad bijna.

Maar een alcoholverslaving herkennen betekent niet oordelen. Het betekent zien wat er is.

Misschien herken je dit: je partner drinkt elke dag. Niet eens enorme hoeveelheden per keer, maar wel consistent. Mijn man drinkt te veel, denk je dan. Maar hij ontkent het. Wordt boos als je het ter sprake brengt. Zegt dat jij je aanstel. Dat iedereen toch drinkt. Dat het meevalt.

Of je ziet fysieke signalen. Rode ogen. Handen die licht trillen ‘s ochtends. Slapeloosheid. De stemming die omslaat zodra de eerste borrel binnenkomt.

En dan zijn er de leugens. Kleine leugentjes eerst. Over hoeveel. Over wanneer. Over waar de fles vandaan komt die je vond achter de bank. Ontkenning hoort bij verslaving. Niet omdat je partner gemeen is, maar omdat accepteren dat je verslaafd bent voelt als falen. Schaamte houdt mensen vast. Ook je partner.

Andere rode vlaggen: afspraken die niet meer nagekomen worden, hobby’s die verdwijnen, sociaal contact dat verwatert. Alles draait langzaam maar zeker om alcohol.

Hoe ga je hiermee om als partner?

Hoe ga je om met een alcoholist zonder jezelf volledig weg te cijferen?

Eerst dit: het is niet jouw taak om je partner te repareren.

Je kunt ondersteunen, confronteren, grenzen stellen. Maar de verandering moet van binnenuit komen. Jij kunt de deur openen, maar je partner moet zelf naar binnen stappen.

Begin met een goed moment kiezen. Niet op vrijdagavond na drie glazen. Maar nuchter, rustig, zonder schreeuwen. Gebruik ik-boodschappen. Niet: “Jij drinkt te veel en je verneukt alles.” Maar: “Ik maak me zorgen. Ik zie dat je elke dag drinkt en dat maakt me bang voor wat dit met jou doet, met ons.”

Verwacht geen doorbraak in één gesprek. Vaak volgt ontkenning. Of boosheid. Of beloftes die niet worden waargemaakt. Dat is zwaar. En het is oké om dat zwaar te vinden.

Stel ook grenzen. Voor jezelf. Je hoeft niet te blijven als het onveilig wordt. Je hoeft niet mee te drinken om het gezellig te houden. Je mag zeggen: ik blijf niet aan tafel als je weer begint.

En belangrijk: zoek hulp voor jezelf. Al-Anon is er voor naasten van mensen met een alcoholprobleem. Therapie kan helpen om te gaan met de emotionele chaos. Want hulp bij een alcoholprobleem van je partner betekent ook hulp voor jou. Je kunt niet uit een lege beker schenken.

Wanneer grijp je in?

Soms is praten niet genoeg. Soms escaleren dingen. Dan komt een interventie in beeld.

Een interventie verslaving is geen televisiedrama waarin je iemand overvalt met een groep mensen en eisen stelt. Het is een zorgvuldig georganiseerd gesprek, vaak begeleid door een professional, waarin je samen met naasten uitspreekt wat er aan de hand is.

Bij een interventie alcoholist vertellen partners, kinderen, vrienden of collega’s wat de impact van het drankgebruik is op hun leven. Niet om te straffen, maar om door de ontkenning heen te breken. Om je partner te laten zien: dit gaat niet meer. Maar we staan naast je als je hulp zoekt.

Zo’n interventie alcohol werkt het beste als het van tevoren goed wordt voorbereid. Wat wil je zeggen? Welke grenzen stel je? Wat is het vervolgplan als je partner ja zegt tegen hulp? En wat als het antwoord nee is?

Een interventie vraagt moed. Maar het kan het keerpunt zijn. Onderzoek laat zien dat interventies effectief zijn: zo’n 70% van de mensen gaat na een professioneel begeleide interventie in behandeling.

Hulp zoeken: samen of alleen

En hier komt het moeilijke stuk. Want je partner wil misschien helemaal geen hulp. Zegt dat het wel meevalt. Belooft te minderen maar doet het niet.

Wat dan?

Dan is er toch hulp. Ook voor jou. Je hoeft niet te wachten tot je partner zelf beseft dat het een probleem is. Jij mag nu al steun zoeken.

Bij verslavingsorganisatie THE YOUTURN begrijpen ze dat verslavingsproblematiek niet alleen het individu raakt, maar het hele systeem eromheen. Ze bieden gesprekken en begeleiding, ook voor partners die vastlopen. Want soms heb je iemand nodig die zegt: je bent niet gek. Dit is zwaar. En dit kun je doen.

Er zijn verschillende stappen mogelijk. Van verslavingszorg tot relatietherapie. Van een huisarts die doorverwijst tot gespecialiseerde klinieken. Behandeling kan ambulant of klinisch. Het hangt af van hoe diep het probleem zit.

En vergeet jezelf niet. Partners van mensen met een verslaving lopen een groter risico op burn-out, depressie en gezondheidsproblemen. Jouw welzijn telt ook.

Je hoeft dit niet alleen te dragen

Dus je telt de flessen. En je vraagt je af hoelang dit nog goed kan gaan. En je voelt je schuldig omdat je denkt dat je harder had moeten zijn of juist zachter. Of dat je eerder iets had moeten zeggen.

Maar schuld hoort hier niet. Alcoholisme is een ziekte. Geen moreel falen. Niet van je partner. En niet van jou.

Er is hoop. Mensen herstellen. Relaties overleven dit. Maar niet door te wachten. Door nu te bewegen. THE YOUTURN helpt je.